همه چیز درباره رئیس جمهور جدید عراق / صندوقچه اسرار جلال طالبانی را بشناسید
به گزارش اقتصادنیوز، روزنامه شرق نوشت: او در این مدت وزیر محیطزیست و مشاور ارشدجمهور در امور قانون اساسی و نهادهای منطقهای رئیس و نماینده دولت در تصمیم گیری از مجامع بینالمللی بوده و مناصب رهبری عالی در اتحادیه میهنی کردستان را بر عهده داشته است.
نام او پس از سال 2003 بیشتر برجسته شد، زمانی که در دوره شورای حکومتی عراق به عنوان دستیار جلال طالبانی کار کرد و سپس بعد از آن به انتخاب جمهوری طالبانی، به سمت دبیر شخصی او منصوب شد.
نزار آمیدی به سه زبان عربی، کردی و انگلیسی مسلط است و به سبک اداری آرام و تجربه خود در کار نهادی، بهویژه در محافل تصمیمگیری عالی میشود. مهم سیاسی او بر این است که او شخصیتی توافقی است که با رهبران مختلف کار کرده است و در مدیریت پروندههای سیاسی و اداری پیچیده است.
بر اساس این کارنامه، نزار آمیدی به عنوان یکی از چهرههای سیاسی که تجربه اجرایی و کار حزبی را با هم میکند، در نظر گرفته میشود. این امر او را به نامزدی توانا برای ایفای نقش ریاستجمهوری در مرحلهای که نیازمند مدیریت و حکمت در مدیریت امور کشور عراق است، میکند.
در آوریل ۲۰۲۶، مجلس نمایندگان عراق، نزار آمیدی را به عنوان رئیسجمهور، جانشین عبدالطیف جمال رشید، انتخاب کرد.
بر اساس قانون اساسی عراق رئیسجمهور ظرف ۳۰ روز از اولین جلسه دوره جدید مجلس انتخاب میشود و رئیسجمهور منتخب باید نامزد نخست وزیری را ظرف ۱۵ روز تشکیل دولت کند.
بنبست طول و اختلافات سیاسی
انتخاب رئیسجمهور و تشکیل دولت با بنبست بلندمدتی همراه بود که از قانون اساسی تعیین شده فراتر رفت.
مجلس نمایندگان سابق در ۳۰ مارس اعلام کرد روز شنبه ۱۱ آوریل را به عنوان زمان برگزاری جلسه انتخاب رئیسجمهور تعیین کرده است و از رهبران بلوکهای سیاسی خواسته مسئولیتهای خود را برای تصمیم گیری و تکالیف قانون اساسی را کامل کنند.
اختلاف کرد-کردی بر پرونده انتخاب رئیسجمهور سایه افکنده بود، زیرا تلاشها برای دستیابی به توافق بین اتحادیه میهنی کردستان و حزب دموکرات کردستان بر سر یک نامزد مشترک با شکست شکست و هر حزب نامزد خود را معرفی کرد.
بر اساس عرف سیاسی مستقر شده در عراق پس از سال ۲۰۰۳، سمت ریاستجمهوری به کردها تعلق دارد. این سمت بر اساس تفاهمهای سیاسی نانوشته نصیب اتحادیه میهنی کردستان است، در مقابل حزب دموکرات کردستان پستهای حاکمیتی در داخل اقلیم کردستان را حفظ میکند، هر چند این ترتیب دیگر را برای برخی از افراد دارای رضایتبخش نیست.
زادگاه، پیشینه و تحصیلات
نزار محمد سعید آمیدی، در ۶ فوریه ۱۹۶۸ در شهرستان عمادیه در استان دهوک، واقع در اقلیم کردستان عراق به دنیا آمد. او متأهل و پدر چهار فرزند است.
کارشناسی مهندسی مکانیک خود را از دانشگاه موصل در سال تحصیلی ۹۳-۱۹۹۲ دریافت کرد و در سلیمانیه و بغداد زندگی و کار کرد که این امر تصویر را به عنوان شخصیتی فرجغرافیای سیاسی در عراق تقویت کرده است.
آمیدی به دو زبان عربی و کردی تسلط کامل دارد که این امکان را میدهد تا نقش میانجیگر را در ارتباط بین اجزای صحنههای مختلف ملی ایفا کند.
کارنامه سیاسی
کارنامه سیاسی آمیدی بر تجربه انباشته شده است که برای مدیریت پروندههای حاکمیتی و توازنهای دقیق بین دولت فدرال و اقلیم کردستان بوده است و همین امر باعث حضور فعال در تصمیمگیریهای عراق شده است.
آمیدی در اوایل زندگی حرفهای خود به عنوان معلم فیزیک (۱۹۹۴-۱۹۹۳) فعالیتهایی داشت، پیش از آن که به کار سیاسی روی آورد و مأموریتهای اداری و تشکیلاتی متعددی را بر عهده گرفت.
آمیدی دهه ۱۹۹۰ در کار تشکیلاتی اتحادیه میهنی کردستان مراحل ترقی را پشت سر گذاشت. از کار در دفتر دبیرکل آن در دوره (۲۰۰۳-۱۹۹۳) تا رسیدن به عضویت دفتر سیاسی و دفتر ریاست حزب در بغداد در سال ۲۰۲۴، علاوه بر عضویت در شورای رهبری حزب.
نقش او به وضوح در نهاد ریاستجمهوری برجسته شد، جایی که مناصب پیشرفته از جمله دبیر شخصی و سپس مدیر دفتر رئیسجمهور را بر عهده گرفت، پیش از آن که بین سالهای ۲۰۰۵ تا ۲۰۲۲ مشاور رئیس جمهور با درجه وزیر. دورهای که در آن با روسای جمهور جلال طالبانی، فؤاد معصوم و برهم صالح همعصر بود.
همچنین سمتهای نمایندگی مهمی از جمله نمایندگان ریاستجمهوری در هیئت وزیران و کمیته وزیران امنیت ملی را بر عهده داشت. در این دوره، نقشی محوری در مدیریت مکاتبات ریاستجمهوری، حل بحرانهای قانونی اساسی و مشارکت در ایجاد جماعات سیاسی در طول تشکیل دولتهای متوالی ایفا شد.
آمیدی به نزدیکی فکری با دیدگاهجمهور عراقی میتواند بر مدیریت تنوع بر اساس اصل کثرتگرایی تبدیل شود، امری که پذیرش آن را در میان نیروهای سیاسی مختلف تقویت کرده است.
وزیر محیط زیست السودانی
در سال ۲۰۲۲، سمت وزارت محیط زیست را در دولت محمد شیاع السودانی بر گرفت و بر بازنگری محیط زیست کار کرد. او در مجامع بینالملل مرتبط با تغییرات اقلیمی از جمله کنفرانس تغییرات اقلیمی سازمان ملل در پاریس ۲۰۱۵ و در امارات متحده عربی در سال ۲۰۲۳ و نشستهای مجمع عمومی سازمان ملل برای محیط زیست در نایروبی در همان سال، نماینده عراق بود.
همچنین در نشستهای سران عرب در مصر، الجزایر، تونس، عربستان و کویت نماینده عراق و در پروندههای ملی از فهرست نیزارهای عراق در فهرست جهانی مشارکت داشتند.
رسیدن به ریاست جمهوری
در 11 آوریل 26، مجلس نمایندگان عراق، نزار آمیدی را به عنوان رئیسجمهور پس از انتخاب 227 از مجموع 29 نماینده حاضر در دور دوم رای گیری ۲۰ مخفی انتخاب و ششمین رئیسجمهور عراق پس از سال ۲۰۰۳ انتخاب شد. او سوگند قانون اساسی را به عنوان جانشین عبدالطیف رشید ادا کرد.
فرآیند انتخاب در شرایطی انجام می شود که از جمله بلوک های سیاسی از جمله دموکرات کردستان حزب به رهبری مسعود بارزانی و ائتلاف دولت قانون به رهبری نوری مالکی آن را تحریم می کند که این امر به جنبه های مختلف سیاسی تبدیل شود.
آدای سوگند و سخنرانی
نزار آمیدی پس از انتخابش، سوگند قانون اساسی را به عنوان رئیسجمهور عراق ادا کرد. در اولین اظهارات خود پس از ادای سوگند، رئیسجمهور جدید بر مخالفت با هر گونه تغییر حاکمیت کشور کرد و بر کار بر اساس اصل «عراق اولویت اول» را.
آمیدی در سخنرانی خود در برابر نمایندگان مجلس پس از مأموریت خود گفت: «به کسب اعتماد افتخار میکنم و از نمایندگان صمیمی تشکر میکنم» و امروز کرد که این نماینده، امانتی بزرگ است.
وی افزود: «ما همه هدفگیریهایی هستیم که عراق و امنیت و حاکمیت آن را هدف قرار میدهد، میکنیم و از تلاشها برای پایان دادن به جنگ در منطقه حمایت میکنیم و برای تثبیت ثبات تلاش میکنیم. همچنین برای کار بر اساس قاعده «عراق اولویت اول» برای تثبیت نقش منطقهای و بینالمللی عراق را میکنیم .
نخست وزیر را انتخاب کنید
بر اساس بند ۴ ماده ۷۶ قانون اساسی عراق، رئیسجمهور نامزد بلوک مجلسی دارای بیشترین تعداد کرسی را ۱۵ ظرف روز از تاریخ انتخاب رئیسجمهور هیئت تشکیل کابینه میکند.
با انتخاب رئیسجمهور، یکی از برجسته ترین تکالیف قانون اساسی کامل می شود. اکنون انتظار میرود شرایط هماهنگی که شامل نیروهای سیاسی شیعه میشود، نامزد خود را برای سمت نخست وزیری معرفی میکند تا مقدمات مأموریت او برای تشکیل دولت فدرال جدید فراهم شود.
این گام میتواند به پایان وضعیت «بنبست سیاسی» که از زمان برگزاری انتخابات پارلمانی در دوره ششم در اواخر سال ۲۰۲۵ بر عراق سایه افکنده است، کمک کند و به سمت بازگرداندن ثبات سیاسی و نهادی و بازفعال سازی عملکرد نهادهای دولتی حرکت نماید.
با وجود انتخاب نوری مالکی، نخستوزیر اسبق، با اکثریت آرا توسط هماهنگی، مخالفت ترامپ، رئیسجمهور آمریکا با نامزدی او، بر اساس اظهارات منابع بین مشخص، شکاف درون محور را طرفداران و محتاطان عمیقتر کرده است و در میان تحولات اوضاع، احتمال توسل به یک نامزد توافقی است.
